Dyplomowany Audytor !

  inż. Albert Bednarek

Logo Audytor Energetyczny inż. Albert Bednarek

Wszystko o programie Czyste Powietrze w jednym miejscu: wpisz pytanie w wyszukiwarkę albo policz dotację w kalkulatorze.

Autor: inż. Albert Bednarek, dyplomowany audytor energetyczny Stan prawny: program od 20.07.2026 r. Aktualizacja: 17.11.2026 r.

01Program w skrócie

Czym jest program Czyste Powietrze

To ogólnopolski program bezzwrotnych dotacji na wymianę starych źródeł ciepła na paliwo stałe (tzw. kopciuchów) na nowoczesne i na termomodernizację domów jednorodzinnych: ocieplenie, okna, drzwi, wentylację z odzyskiem ciepła.

Główna przyczyna smogu w Polsce to ogrzewanie domów węglem i drewnem w piecach bez standardów emisyjnych. Program ogranicza zanieczyszczenie powietrza i rachunki za ogrzewanie.

Okres programu, budżet i kto go prowadzi

  • Program działa od września 2018 r., pod nadzorem Ministerstwa Klimatu i Środowiska.
  • Umowy o dofinansowanie podpisuje się do 31.12.2030 r., a środki są wydawane do 31.12.2032 r. Przedsięwzięcie trzeba zakończyć najpóźniej do 30.06.2032 r.
  • Nabór od 31.03.2025 r. jest finansowany z Funduszu Modernizacyjnego (10 mld zł, wyłącznie dotacje). NFOŚiGW ma też środki z KPO i FEnIKS.
  • Nabór jest ciągły, ale może zostać zawieszony po wyczerpaniu środków.

Kto za co odpowiada:

  • NFOŚiGW przygotowuje zasady, dokumentację i finansowanie.
  • WFOŚiGW (16 wojewódzkich funduszy) przyjmuje, ocenia i rozlicza wnioski oraz wypłaca dotacje. Dla zachodniopomorskiego jest to WFOŚiGW w Szczecinie, dla lubuskiego WFOŚiGW w Zielonej Górze.
  • Gminy prowadzą bezpłatne punkty konsultacyjno-informacyjne i pomagają złożyć wniosek.
  • Operatorzy (gminy i WFOŚiGW) bezpłatnie prowadzą beneficjentów poziomu podwyższonego i najwyższego.

Formy dofinansowania: dotacja, dotacja z prefinansowaniem, kredyt

  1. Dotacja wypłacana po wykonaniu całości lub części prac, w maksymalnie 3 częściach, na podstawie wniosku o płatność.
  2. Dotacja z prefinansowaniem: część dotacji (zaliczka do 35%) trafia do wykonawcy przed rozpoczęciem prac lub na ich początku. Dostępna tylko na poziomie podwyższonym i najwyższym, wyłącznie przez operatora. Szczegóły w rozdziale „Zaliczka”.
  3. Dotacja na częściową spłatę kapitału kredytu bankowego („ścieżka bankowa”) jest przewidziana w programie. Wniosek składa się w banku, który przystąpił do programu (lista na czystepowietrze.gov.pl), kredyt musi być wyższy od dotacji, budynek lub działka musi mieć księgę wieczystą, a przedsięwzięcie nie może być zakończone przed złożeniem wniosku. Okres realizacji wynosi wtedy 18 miesięcy. Od 31.03.2025 r. Kredyty Czyste Powietrze na dawnych zasadach nie są dostępne, a NFOŚiGW pracuje z bankami nad nowymi zasadami. Sprawdź w WFOŚiGW, czy jakiś bank w Twoim regionie już ją oferuje.

02Kalkulator: ile dostanę?

Kalkulator dotacji Czyste Powietrze

1. Twoja sytuacja

Nie znasz EU? Poda je audyt energetyczny. Na razie przyjmij „powyżej 140” dla starego, nieocieplonego domu.

2. Źródło ciepła i instalacja
3. Ocieplenie, okna, drzwi, wentylacja
Prace Ilość Koszt netto razem (zł)
m²
m²
m²
m²
m²
m²

szt. (ścienne)

Puste pole kosztu = kalkulator pokaże maksymalną możliwą dotację dla podanej ilości. Wpisuj koszty netto z ofert wykonawców.

03Kto może dostać dotację

Kto może być beneficjentem

Osoba fizyczna, która jest właścicielem lub współwłaścicielem:

  • budynku mieszkalnego jednorodzinnego albo
  • wydzielonego w takim budynku lokalu mieszkalnego z wyodrębnioną księgą wieczystą.

Przy współwłasności potrzebna jest zgoda wszystkich pozostałych współwłaścicieli na realizację przedsięwzięcia. Przy małżeństwie potrzebna jest informacja o wspólności lub rozdzielności majątkowej oraz zgoda współmałżonka na zaciąganie zobowiązań.

Dochodzą do tego warunek okresu własności (patrz niżej) i kryteria dochodowe dla wybranego poziomu.

Jaki budynek się kwalifikuje

  • Budynek jednorodzinny: wolnostojący, bliźniak, szeregowiec lub w zabudowie grupowej, konstrukcyjnie samodzielny. Może mieć najwyżej 2 lokale mieszkalne albo 1 mieszkalny i 1 użytkowy zajmujący do 30% powierzchni.
  • Zgłoszenie budowy lub wniosek o pozwolenie na budowę do 31.12.2020 r. Nowsze budynki się nie kwalifikują.
  • Budynek musi być istniejący i oddany do użytkowania (na podstawie zawiadomienia o zakończeniu budowy bez sprzeciwu albo prawomocnej decyzji o pozwoleniu na użytkowanie). Koszty poniesione przed oddaniem do użytkowania nie są kwalifikowane.
  • Jeśli w domu wydzielono lokale, dotacja przysługuje na lokal, którego jesteś właścicielem, albo na cały budynek, jeśli jesteś właścicielem całego budynku.
  • Zakres prac musi być zgodny z wojewódzkim programem ochrony powietrza.
  • Bez dofinansowania zostają budynki używane sezonowo (np. domki letniskowe) i gospodarcze. Wyjątek: źródło ciepła w budynku gospodarczym, które służy wyłącznie ogrzewaniu budynku mieszkalnego.
  • Mieszkania w blokach nie wchodzą do tego programu, dla nich jest osobny program.
  • Ocieplenie przegród powstających przy rozbudowie nie jest kosztem kwalifikowanym. Dotacja obejmuje tylko „starą” część budynku, a koszty obu inwestycji trzeba wyraźnie rozdzielić. Najprościej rozdzielić je w czasie.

Ile lat trzeba być właścicielem (zasada 3 lat i wyjątki)

Zmiana od 20.07.2026

Zasada: co najmniej 3 lata własności lub współwłasności przed dniem złożenia wniosku.

Bez minimalnego okresu:

  • nabycie w drodze spadku (tak było już wcześniej),
  • nabycie w drodze zasiedzenia (nowość).

Wystarczy 1 rok, jeśli masz co najmniej 50% udziału nabytego przez:

  • zakup od kogokolwiek, np. dom z rynku wtórnego,
  • darowiznę od wstępnych, czyli rodziców lub dziadków,
  • umowę dożywocia zawartą ze wstępnymi.
Darowizna od rodzeństwa, cioci czy osoby obcej nie skraca okresu do roku. Mniejszy udział niż 50% też nie. „Wstępnych” rozumie się jak w ustawie o podatku od spadków i darowizn. Wyjątki dotyczą zarówno właścicieli, jak i współwłaścicieli.

Jak udokumentować wyjątek (gdy nabycie nie jest jeszcze ujawnione w księdze wieczystej):

  • spadek – prawomocne postanowienie sądu o stwierdzeniu nabycia spadku albo notarialny akt poświadczenia dziedziczenia (opcjonalnie dział spadku);
  • zasiedzenie – prawomocne postanowienie sądu;
  • zakup – akt notarialny umowy sprzedaży;
  • darowizna lub dożywocie od wstępnych – akt notarialny i dokument potwierdzający pokrewieństwo ze zbywcą (np. akt urodzenia);
  • zawsze przydaje się aktualny odpis księgi wieczystej.

Podział lokali: za datę powstania odrębnej własności przyjmuje się datę wpisu do księgi wieczystej. Lokal musi być wydzielony ponad 3 lata przed wnioskiem.

Połączenie lokali w budynku jednorodzinnym: zasada 3 lat nie ma zastosowania, jeśli byłeś właścicielem lub współwłaścicielem wszystkich łączonych lokali przez co najmniej 3 lata, a cały budynek przed połączeniem był budynkiem jednorodzinnym w rozumieniu programu.

Jeden beneficjent – jeden budynek. Czy mogę skorzystać ponownie?

  • Na jeden budynek lub lokal przysługuje jedno dofinansowanie, a beneficjentem można być tylko raz.
  • Nie możesz skorzystać, jeśli jesteś już beneficjentem w innym budynku na podstawie wniosku złożonego od 22.04.2024 r.

Możesz złożyć wniosek, jeśli:

  • nigdy nie korzystałeś z programu albo korzystałeś przed 22.04.2024 r. W drugim przypadku możesz złożyć wniosek na inny budynek albo na ten sam, ale tylko na inne koszty niż poprzednio (np. resztę ocieplenia) i tylko jeśli nie zrobiłeś tam kompleksowej termomodernizacji;
  • masz zakończoną umowę z wniosku złożonego między 22.04 a 28.11.2024 r. Wtedy tylko na ten sam budynek i tylko na brakującą część termomodernizacji.

Nie możesz, jeśli z wniosku z okresu 22.04–28.11.2024 r. zrobiłeś kompleksową termomodernizację (wymiana źródła i pełne ocieplenie) albo masz z tego okresu umowę na inny budynek.

Kolejny wniosek na ten sam budynek jest możliwy dopiero po zakończeniu i rozliczeniu wcześniejszego przedsięwzięcia, na zakres wynikający z audytu.

Działalność gospodarcza i wynajem w budynku

  • Działalność gospodarcza w programie to także najem i najem okazjonalny oraz działalność nieewidencjonowana. Nie obejmuje działalności rolniczej poza działami specjalnymi produkcji rolnej.
  • Jeśli w budynku prowadzona jest działalność, dotacja jest pomniejszana proporcjonalnie do zajmowanej przez nią powierzchni, także gdy działalność jest sezonowa.
  • Działalność na ponad 30% powierzchni całkowitej wyklucza przedsięwzięcie z dofinansowania.
  • Powierzchnię działalności trzeba podać we wniosku zgodnie z prawdą. Zaniżanie jej to częsty błąd, wykrywany przy rozliczeniu.

04Poziomy dofinansowania i dochody

Trzy poziomy dofinansowania – progi dochodowe

Poziom Intensywność Próg dochodu Dodatkowe warunki
Podstawowy do 40% dochód roczny wnioskodawcy do 135 000 zł (tylko dochód wnioskodawcy, nie na osobę) –
Podwyższony do 70% dochód miesięczny na osobę: 2 250 zł (gospodarstwo wieloosobowe), 3 150 zł (jednoosobowe) roczny przychód z działalności gospodarczej wnioskodawcy lub małżonka do 40-krotności minimalnego wynagrodzenia (z grudnia roku przed wnioskiem)
Najwyższy do 100% dochód miesięczny na osobę: 1 300 zł (wieloosobowe), 1 800 zł (jednoosobowe) albo ustalone prawo do zasiłku stałego, okresowego, rodzinnego lub specjalnego zasiłku opiekuńczego (przez 6 kolejnych miesięcy) przychód z działalności do 12-krotności minimalnego wynagrodzenia (nie bada się go przy zasiłku); zapotrzebowanie na energię użytkową do ogrzewania powyżej 140 kWh/(m²·rok); obowiązkowo z operatorem

Intensywność to procent kosztów kwalifikowanych netto. Do tego obowiązują maksymalne kwoty z Załącznika nr 2 (patrz „Ile pieniędzy”).

Jak liczy się dochód i jakie dokumenty go potwierdzają

Poziom podstawowy: liczy się dochód samego wnioskodawcy za ostatni rok podatkowy, wykazany w PIT (rubryka „podstawa obliczenia podatku”). Sumuje się też:

  • dochód z działalności opodatkowanej ryczałtem,
  • dochód z gospodarstwa rolnego (według obwieszczenia GUS dla 1 ha przeliczeniowego),
  • dochody niepodlegające opodatkowaniu z art. 3 pkt 1 lit. c ustawy o świadczeniach rodzinnych (wykaz w Załączniku 1 do instrukcji wniosku).

Łącznie nie może to przekroczyć 135 000 zł.

Przy poziomie podstawowym nie dołączasz PIT do wniosku – wpisujesz w formularzu kwotę z pozycji „podstawa obliczenia podatku” z ostatnio złożonego zeznania. Dokumenty dochodowe trzymasz do kontroli.

Poziom podwyższony i najwyższy: potrzebne jest zaświadczenie o przeciętnym miesięcznym dochodzie na członka gospodarstwa domowego, wydane na wnioskodawcę przez wójta, burmistrza lub prezydenta miasta (art. 411 ust. 10g Prawa ochrony środowiska). Gmina może upoważnić do tego np. ośrodek pomocy społecznej. Przy zasiłkach (poziom najwyższy) potrzebne jest zaświadczenie o ustalonym prawie do zasiłku, z rodzajem i okresem świadczenia.

Termin ważności: zaświadczenie musi być wydane nie wcześniej niż 3 miesiące przed złożeniem wniosku i najpóźniej w dniu jego złożenia. Nie zamawiaj go więc za wcześnie.
  • Małżonkowie bez prawomocnie orzeczonej separacji zawsze prowadzą wspólne gospodarstwo domowe. Osoba w związku małżeńskim nie może więc być gospodarstwem jednoosobowym.
  • W gospodarstwie wykazuje się wszystkie osoby faktycznie mieszkające i gospodarujące razem. Dopisywanie osób bez dochodów albo pomijanie pracujących to częsty błąd.
  • Uważaj na dochody zagraniczne i właściwy rok podatkowy przy poziomie podstawowym.
Zaniżanie dochodów lub ukrywanie działalności, aby dostać wyższy poziom, zwykle wychodzi przy rozliczeniu i kończy się zwrotem dotacji, a nawet odpowiedzialnością karną.

05Co można zrobić: rodzaje przedsięwzięć

Rodzaje przedsięwzięć według zapotrzebowania na energię (80 / 140 kWh)

O tym, co możesz zrobić, decyduje wskaźnik zapotrzebowania na energię użytkową do ogrzewania (EU) budynku przed pracami, wyliczony w audycie (DPAE). Wynik po pracach potwierdza świadectwo charakterystyki energetycznej.

EU przed Co wolno zrobić Wymaganie po zakończeniu
poniżej 80 kWh/(m²·rok) tylko wymiana źródła ciepła (opcjonalnie instalacja c.o./c.w.u. i dokumentacja) nadal poniżej 80
80–140 tylko źródło ciepła albo tylko termomodernizacja (gdy jest już efektywne źródło) albo źródło ciepła i termomodernizacja przy samej wymianie źródła: EU nie może wzrosnąć; przy termomodernizacji: najwyżej 80, a redukcja co najmniej 40%
powyżej 140 tylko termomodernizacja (gdy jest efektywne źródło) albo źródło ciepła i termomodernizacja. Sama wymiana pieca jest niedozwolona. najwyżej 140, a redukcja co najmniej 40%

Zakres prac musi być w pełni zgodny z dokumentem podsumowującym audyt. Trzeba wykonać wszystko, co w nim wskazano.

Termomodernizacja bez wymiany źródła ciepła

Jeśli w budynku jest już efektywne źródło ciepła (inne niż na paliwo stałe albo na paliwo stałe co najmniej 5 klasy), możesz dostać dotację tylko na:

  • ocieplenie przegród,
  • wymianę okien, drzwi zewnętrznych i bram garażowych,
  • wentylację mechaniczną z odzyskiem ciepła,
  • dokumentację projektową i ekspertyzy.

Musisz przy tym osiągnąć wymagane wskaźniki (patrz tabela wyżej). Wymiana dobrego źródła na inne nie jest finansowana. Jeśli przed pracami był już np. kocioł gazowy i kominek, dotacja obejmie tylko termomodernizację, a kominek trzeba zlikwidować albo zostawić wyłącznie do celów rekreacyjnych.

Na co dostaniesz dotację – lista kosztów kwalifikowanych

  • wymiana kopciucha na: pompę ciepła (powietrze/woda, gruntową, powietrze/powietrze), kocioł na pellet lub zgazowujący drewno o podwyższonym standardzie, podłączenie do sieci ciepłowniczej (ogrzewanie elektryczne tylko przy zakupie i montażu do końca 2026 r.);
  • modernizacja instalacji c.o. i c.w.u. (w tym kolektory słoneczne w systemie hybrydowym, pompy ciepła do c.w.u.);
  • ocieplenie ścian, dachu lub stropu, podłóg;
  • stolarka okienna i drzwiowa, bramy garażowe;
  • wentylacja mechaniczna z odzyskiem ciepła (rekuperacja centralna lub rekuperatory ścienne);
  • audyt energetyczny z DPAE i świadectwo charakterystyki energetycznej;
  • dokumentacja projektowa: przebudowa konstrukcji dachu pod ocieplenie, modernizacja c.o./c.w.u., wymiana źródła ciepła, wentylacja;
  • wymagane prawem badania i ekspertyzy, np. geologiczna przy gruntowej pompie ciepła, siedliskowa (ptaki, nietoperze) przy ociepleniu i wymianie stolarki;
  • w usługach montażu: transport, demontaż i zagospodarowanie odpadów;
  • dostosowanie instalacji elektrycznej w budynku do nowego źródła ciepła, np. pod zasilanie 3-fazowe (bez prac po stronie i na koszt operatora sieci) – według odpowiedzi NFOŚiGW w „Poradniku dla wykonawców”.

Na co NIE dostaniesz dotacji

  • kotły gazowe i olejowe, w ogóle i w żadnym wariancie;
  • fotowoltaika – nie ma jej w katalogu kosztów obecnego programu (na PV są inne programy, np. Mój Prąd);
  • od 2027 r. ogrzewanie elektryczne inne niż pompy ciepła: maty grzewcze, kotły elektryczne, grzejniki elektryczne, elektryczne ogrzewanie podłogowe. Do końca 2026 r. obowiązuje okres przejściowy: wniosek obejmujący ten koszt oraz zakup (faktura) i montaż muszą nastąpić do 31.12.2026 r.;
  • VAT – dotacja liczy się od kwot netto, VAT zawsze płacisz sam, nawet przy 100%;
  • narzędzia, materiały wykończeniowe, wyposażenie pomieszczeń;
  • faktury wystawione przez małżonka beneficjenta prowadzącego firmę, jeśli małżonkowie mają wspólność majątkową;
  • okna, drzwi i bramy w pomieszczeniach nieogrzewanych (strych, piwnica, suterena) oraz w otworach, które nie istniały przed inwestycją;
  • ocieplenie nad pomieszczeniami nieogrzewanymi i przegród z rozbudowy;
  • wymiana źródła ciepła, jeśli w domu jest już źródło spełniające wymagania programu;
  • pompy ciepła, kotły na pellet i zgazowujące drewno oraz kolektory słoneczne spoza listy ZUM;
  • niskotemperaturowe pompy ciepła niespełniające wymagań A++ przy 55°C.

06Ile pieniędzy: maksymalne kwoty dotacji

Ile maksymalnie mogę dostać? (sumy dla całego przedsięwzięcia)

Maksymalne sumy wynikają z dodania kwot z Załącznika nr 2 dla pełnego zakresu: audyt, świadectwo, źródło ciepła, instalacja c.o./c.w.u. oraz termomodernizacja (limit tabeli 3, w tym wentylacja). Dotyczą budynku z EU powyżej 140 kWh/(m²·rok), czyli przedsięwzięcia nr 3.

Wariant Podstawowy Podwyższony Najwyższy
z gruntową pompą ciepła (z dolnym źródłem) – kwota podawana przez NFOŚiGW 68 040 zł 119 070 zł 170 100 zł
z pompą ciepła powietrze/woda – wyliczenie z Zał. 2 56 120 zł 98 210 zł 140 300 zł
z kotłem na pellet lub zgazowującym drewno – wyliczenie z Zał. 2 50 240 zł 87 920 zł 125 600 zł

To górne limity. Dostajesz 40%, 70% lub 100% faktycznych kosztów netto, ale nie więcej niż limit każdej pozycji. Na poziomie najwyższym budynek zawsze musi mieć EU powyżej 140.

Przykład: pompa powietrze/woda z montażem za 50 000 zł netto, poziom podstawowy. 40% to 20 000 zł, ale limit pozycji to 14 080 zł, więc dotacja na pompę wyniesie 14 080 zł.

Kwoty: audyt, świadectwo energetyczne (Tabela 1)

Pozycja Podstawowy Podwyższony Najwyższy
Audyt energetyczny z dokumentem podsumowującym (DPAE) 480 zł 840 zł 1 200 zł
Świadectwo charakterystyki energetycznej 160 zł 280 zł 400 zł
  • Audyt: na wzorze DPAE z programu, podpisany przez osobę z rejestru uprawnionych do świadectw. Jego zalecenia muszą zostać zrealizowane w ramach wniosku. Nie jest kosztem kwalifikowanym, jeśli skorzystano z bonu na audyt od gminy (bon jeszcze nie działa).
  • Świadectwo: sporządzone po zakończeniu prac, z numerem z centralnego rejestru.

Kwoty: źródła ciepła i instalacje (Tabela 2) – pompy ciepła, kotły, c.o.

Pozycja Podstawowy Podwyższony Najwyższy
Podłączenie do sieci ciepłowniczej z przyłączem (węzeł, opłata przyłączeniowa) 8 900 zł 15 575 zł 22 250 zł
Pompa ciepła powietrze/woda o podwyższonej klasie efektywności 14 080 zł 24 640 zł 35 200 zł
Pompa ciepła powietrze/powietrze 4 480 zł 7 840 zł 11 200 zł
Gruntowa pompa ciepła o podwyższonej klasie efektywności 18 000 zł 31 500 zł 45 000 zł
– dolne źródło do gruntowej pompy 8 000 zł 14 000 zł 20 000 zł
Kocioł zgazowujący drewno o podwyższonym standardzie 8 200 zł 14 350 zł 20 500 zł
Kocioł na pellet drzewny o podwyższonym standardzie 8 200 zł 14 350 zł 20 500 zł
Ogrzewanie elektryczne inne niż pompa ciepła (wniosek, zakup i montaż do końca 2026 r.) 4 480 zł 7 840 zł 11 200 zł
Instalacja c.o. oraz c.w.u. 8 200 zł 14 350 zł 20 500 zł
– w tym prace towarzyszące (płukanie, równoważenie hydrauliczne), maks. 10% kwoty instalacji 820 zł 1 435 zł 2 050 zł

W ramach pompy ciepła powietrze/woda lub gruntowej kwalifikują się też osprzęt, regulator, zbiornik buforowy i zbiornik c.w.u. Od 20.07.2026 r. kwoty na źródła ciepła się nie zmieniły.

Kwoty: ocieplenie, okna, drzwi, bramy, wentylacja (Tabela 3)

Stawki +10% od 20.07.2026

Pozycja Podstawowy Podwyższony Najwyższy
Ocieplenie stropów, poddaszy, dachu (zł/m²) 88 154 220
Ocieplenie podłóg (zł/m²) 66 116 165
Ocieplenie ścian (zł/m²) – w tym prace towarzyszące, np. wymiana parapetów zewnętrznych, orynnowania, osuszanie fundamentów 110 193 275
Stolarka okienna (zł/m²) – okna, okna i drzwi balkonowe, okna połaciowe, przeszklenia nieotwieralne 528 924 1 320
– w tym prace towarzyszące przy oknach, np. parapety wewnętrzne i zewnętrzne (zł/m², maks. 10% dotacji na okna) 53 92 132
Stolarka drzwiowa (zł/m²) 1 100 1 925 2 750
Bramy garażowe (zł/m²) 660 1 155 1 650
Wentylacja mechaniczna z odzyskiem ciepła (zł/zestaw) 6 680 11 690 16 700
– w tym przy rekuperatorach ściennych (zł/szt., w ramach kwoty za zestaw) 800 1 400 2 000

Łączny limit na całą Tabelę 3 (termomodernizacja z wentylacją) – bez zmian od 20.07.2026:

Przedsięwzięcie Podstawowy Podwyższony Najwyższy
nr 2 (EU przed 80–140) 19 200 zł 33 600 zł nie dotyczy
nr 3 (EU przed powyżej 140) 33 200 zł 58 100 zł 83 000 zł

Wyższe stawki jednostkowe dotyczą tylko wniosków złożonych od 20.07.2026 r. Decyduje data wniosku, nie data faktury.

07Źródło ciepła i lista ZUM

Warunki dotyczące źródła ciepła i likwidacji starego pieca

  • Dofinansowanie obejmuje jedno źródło ciepła do ogrzewania lub ogrzewania i c.w.u. Wyjątek: pompa ciepła powietrze/powietrze i ogrzewanie elektryczne, które mogą składać się z kilku trwale zamontowanych urządzeń.
  • Wymiana źródła jest możliwa, gdy jedynym źródłem w domu było źródło na paliwo stałe poniżej 5 klasy (EN 303-5) albo pozaklasowe. Jeśli w domu jest też efektywne źródło, dotacja obejmie tylko termomodernizację.
  • Stare źródło musi zostać trwale wyłączone z użytku i udokumentowane imiennym dokumentem: zezłomowania, kartą przekazania odpadu, formularzem przyjęcia odpadów metali lub innym dokumentem jednoznacznie to potwierdzającym. Na dokumencie musi być adres, skąd pochodzi odpad, oraz podpisy osoby przekazującej i przyjmującej.
  • Piece kaflowe i kominki mogą zostać jako ozdoba, ale muszą być trwale odłączone od przewodu kominowego. Potwierdza to protokół mistrza kominiarskiego, a od 20.07.2026 r. także osoby z odpowiednimi uprawnieniami budowlanymi.
  • Kominek rekreacyjny (bez rozprowadzenia ciepła) może być używany, jeśli spełnia wymogi ekoprojektu i docelowe wymagania uchwały antysmogowej.
  • Kominek będący jedynym źródłem ciepła (z rozprowadzeniem) można zlikwidować lub trwale wyłączyć i wnioskować o nowe źródło.
  • Po zakończeniu prac i w okresie trwałości nie wolno używać źródeł na paliwo stałe poniżej 5 klasy. Jeśli przedsięwzięcie obejmowało wymianę źródła, w domu może działać tylko źródło z katalogu Załącznika nr 2 (w wersji z 31.03.2025 r.) lub kocioł gazowy. Wszystkie urządzenia muszą spełniać lokalną uchwałę antysmogową, także gdy jest bardziej rygorystyczna.
  • Trzeba usunąć wszystkie nieefektywne źródła, także trzony kuchenne niespełniające wymagań, jeśli wymaga tego uchwała antysmogowa.

Lista ZUM – Zielone Urządzenia i Materiały

  • Lista ZUM jest obowiązkowa dla: wszystkich pomp ciepła (powietrze/woda, gruntowych, powietrze/powietrze, do c.w.u.), kotłów zgazowujących drewno, kotłów na pellet i kolektorów słonecznych. Dla pozostałych urządzeń i materiałów (np. wentylacja, okna) lista jest rekomendowana – wpis do ZUM potwierdza spełnienie wymagań i zwalnia z dołączania kart produktu i dokumentów technicznych przy rozliczeniu.
  • Wykaz: lista-zum.ios.edu.pl. Sprawdzaj dokładny symbol modelu (jednostki zewnętrznej i wewnętrznej), nie tylko markę.
  • O kwalifikowalności decyduje dzień wystawienia faktury końcowej. Jeśli urządzenie zostało zawieszone lub usunięte z listy przed fakturą końcową, kwalifikuje się, o ile było na liście w dniu wystawienia faktury zaliczkowej, a do rozliczenia przedstawiono fakturę końcową. Zasada dotyczy wszystkich umów finansowanych z Funduszu Modernizacyjnego (wnioski od 31.03.2025 r.). W komunikacie z 20.07.2026 r. NFOŚiGW ją doprecyzował.
  • We wniosku o płatność podaje się numer urządzenia z listy ZUM. Błędny numer to częsta przyczyna korekt.

Wymagania techniczne urządzeń (A++, 55°C, pył, klasa)

  • Urządzenia i materiały muszą być fabrycznie nowe i mieć deklarację zgodności (CE lub B).
  • Pompa ciepła powietrze/woda i gruntowa: wpis do ZUM, klasa efektywności co najmniej A++ dla temperatury 55°C, regulacja pogodowa.
  • Pompa ciepła powietrze/powietrze: wpis do ZUM, klasa co najmniej A++ (klimat umiarkowany).
  • Kotły na pellet i zgazowujące drewno: wpis do ZUM, emisja pyłu ≤ 20 mg/m³, klasa efektywności co najmniej A+, zgodność z uchwałą antysmogową, protokół kominiarski. Kocioł na pellet musi mieć automatyczne podawanie, bez rusztu awaryjnego i przedpaleniska.
  • Instalacja c.w.u.: kolektory słoneczne z ZUM (certyfikat Solar Keymark lub równoważny, nie starszy niż 5 lat od wniosku), pompy ciepła do c.w.u. z ZUM, klasa co najmniej A; elektryczne podgrzewacze wody co najmniej klasa C.
  • Wentylacja z odzyskiem ciepła: klasa efektywności energetycznej co najmniej A (karta produktu i etykieta). Wpis do ZUM nie jest obowiązkowy, ale to potwierdza.
  • Kotły na biomasę: w cenie mieści się też budowa nowego komina. Przewody kominowe muszą być dostosowane do kotła, co potwierdza protokół mistrza kominiarskiego lub osoby z uprawnieniami budowlanymi. Kocioł zgazowujący drewno musi pracować ze zbiornikiem buforowym o pojemności zgodnej z rozporządzeniem UE 2015/1189.
  • Faktura i protokół odbioru muszą zawierać precyzyjną nazwę urządzenia: producent, model, moc. Nazwa na fakturze i w protokole musi być ta sama.

08Wymagania dla ocieplenia, okien i wentylacji

Ocieplenie i okna – wymagania WT2021

  • Po modernizacji przegrody muszą spełniać wymagania współczynnika przenikania ciepła U według WT2021. Potwierdza to świadectwo charakterystyki energetycznej po pracach.
  • Okno o współczynniku wyższym niż Umax z WT2021 (np. tzw. „małe okienka” powyżej 0,9 W/(m²K)) nie dostanie dotacji.
  • Stolarka tylko w pomieszczeniach ogrzewanych i tylko w istniejących otworach. Okna balkonowe rozlicza się jako stolarkę okienną, nie drzwiową.
  • Ciepły montaż okna jest kosztem kwalifikowanym.
  • Ocieplenie musi być kompletne i zgodne ze sztuką budowlaną, z warstwą wykończeniową chroniącą izolację. Tynk nie jest jedyną możliwą warstwą, ale ocieplenie bez warstwy wykończeniowej (w systemie ETICS – bez tynku) nie zostanie rozliczone (pytania i odpowiedzi NFOŚiGW, „Poradnik dla wykonawców”).
  • Ocieplenie ścian nie może polegać wyłącznie na farbach lub tynkach termoizolacyjnych.
  • Gdy ocieplenie obejmuje ponad 25% powierzchni przegród zewnętrznych, obowiązują wymagania jak dla przebudowy budynku.
  • Przed termomodernizacją trzeba sprawdzić, czy na budynku nie ma siedlisk gatunków chronionych (jerzyki, wróble, nietoperze). W razie potrzeby wykonuje się ekspertyzę i uzyskuje zezwolenie RDOŚ. Ekspertyza jest kosztem kwalifikowanym.
  • Do rozliczenia okien potrzebne są: imienna oferta lub dokument potwierdzający współczynnik Uc (z imieniem, nazwiskiem i adresem beneficjenta na pierwszej stronie) i deklaracje właściwości użytkowych dla każdego okna (wspólna tylko dla identycznych okien).
  • Dopuszczalna jest niewielka, technicznie uzasadniona różnica między powierzchnią ocieplenia w audycie a na fakturze (np. ościeża, ciągłość izolacji). Duże różnice WFOŚiGW może zakwestionować.

Wentylacja z odzyskiem ciepła – ile rekuperatorów

  • Liczba urządzeń wynika z projektu wentylacji lub audytu i musi zapewnić odpowiednią wymianę powietrza w całym budynku.
  • Rekuperatory ścienne montuje się w pomieszczeniach „czystych”: sypialniach, pokojach dziennych, gabinetach, pokojach dzieci. Łazienki, kuchnie i WC wentyluje się pośrednio.
  • Zalecany jest co najmniej jeden rekuperator na każde pomieszczenie, w którym domownicy dłużej przebywają.
  • Wykonawca musi zrobić instalację kompletnie, tak aby osiągnęła parametry z audytu. Sama dostawa rekuperatorów bez montażu to fuszerka.

Kolejność prac – najpierw ocieplenie, potem piec

Zacznij od zmniejszenia zapotrzebowania na energię, a źródło ciepła wymień na końcu. Wtedy nowe urządzenie będzie dobrane do nowych, mniejszych potrzeb domu.

  1. Etap I – prace termoizolacyjne: okna i drzwi, ściany zewnętrzne, dach lub stropodach, strop nad nieogrzewaną piwnicą, podłoga na gruncie.
  2. Etap II – instalacje wewnętrzne: wentylacja z odzyskiem ciepła, modernizacja c.o. i c.w.u.
  3. Etap III – źródło ciepła i OZE: wymiana kopciucha, pompa ciepła, kolektory.

Około 70% energii w domu idzie na ogrzewanie. Przez nieocieplony dach ucieka 20–30% ciepła, przez nieocieplone ściany 20–30%, a przez stare okna około 15–25%. Termomodernizacja domu jednorodzinnego trwa zwykle od kilku do kilkunastu miesięcy.

09Audyt energetyczny i świadectwo

Audyt energetyczny – czy jest obowiązkowy i kto go robi

  • Tak. Od 31.03.2025 r. obowiązkowe są audyt energetyczny z dokumentem podsumowującym audyt (DPAE) przed pracami oraz świadectwo charakterystyki energetycznej po pracach.
  • Oba dokumenty podpisuje osoba wpisana do wykazu osób uprawnionych do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej (rejestrcheb.mrit.gov.pl).
  • Audyt musi być poprzedzony wizją lokalną w Twoim domu. Uważaj na propozycje audytu „zdalnie”: audyt i kosztorys bez oględzin i pomiarów mogą być błędne.
  • Do wniosku dołączasz DPAE, nie cały audyt. Pełny audyt musisz dostać od audytora i przechowywać przez cały okres realizacji i 5 lat trwałości.
  • Audyt wyznacza poziom EU przed pracami, rodzaj przedsięwzięcia i obowiązkowy zakres prac.
  • Wzór umowy z audytorem udostępniony przez NFOŚiGW jest zalecany, ale nie obowiązkowy. Nie dołącza się go do wniosku, chyba że audyt jest w ramach prefinansowania.
  • Prace wykonane wcześniej (do 6 miesięcy przed wnioskiem) mogą być kosztem kwalifikowanym tylko wtedy, gdy audyt potwierdzi ich zasadność i wymieni je w audycie i DPAE.

Bon na audyt – czy już działa?

Nie. Bon na audyt energetyczny nadal nie został uruchomiony. Konsultacje pokazały, że rozwiązanie wymaga dopracowania z gminami, które mają je realizować. NFOŚiGW planuje wdrożenie na koniec 2026 r. lub początek 2027 r.

Na razie płacisz za audyt sam, a jego koszt wliczasz do kosztów kwalifikowanych (480 / 840 / 1 200 zł dotacji). Jeśli w przyszłości skorzystasz z bonu, audyt nie będzie już kosztem kwalifikowanym we wniosku.

Jak przygotować się do wizyty audytora

  • numer księgi wieczystej lub inny dokument własności;
  • projekt domu, rzuty, inwentaryzację (jeśli są). Bez nich audytor wykona obmiary na miejscu;
  • rok budowy, informację o pozwoleniu na budowę lub zgłoszeniu;
  • rachunki za opał lub energię z ostatniego roku;
  • co już było robione: ocieplenie (rok, grubość, materiał), okna, instalacja;
  • informację, jakie źródło ciepła zgłosiłeś do CEEB (musi być zgodne ze stanem faktycznym);
  • informację o działalności gospodarczej w domu i jej powierzchni;
  • dostęp do strychu, piwnicy, kotłowni i wszystkich pomieszczeń.
Wiedza praktyczna: zamów audyt przed wyborem pompy i wykonawcy. Audyt pokaże zakres prac i potrzebną moc. Umowa na urządzenie „na oko” często jest potem niezgodna z DPAE.

Świadectwo charakterystyki energetycznej po pracach

  • Sporządza je osoba uprawniona po zakończeniu przedsięwzięcia, z numerem w centralnym rejestrze.
  • Musi potwierdzić osiągnięcie wymaganych wskaźników (EU po pracach, redukcja co najmniej 40%) i spełnienie U według WT2021 dla modernizowanych przegród.
  • Wartości nie muszą być identyczne jak w DPAE, ale muszą potwierdzać wymagany efekt. Przy budzącej wątpliwości różnicy sprawdza się, czy cały zakres prac wykonano zgodnie z audytem.
  • Jeśli wymaganych wskaźników nie osiągnięto, możliwy jest zwrot dotacji.

10Operator i punkt konsultacyjny

Kim jest operator, a kim punkt konsultacyjny w gminie

  • Punkt konsultacyjno-informacyjny w gminie: bezpłatna porada dla każdego, pomoc w złożeniu wniosku, przekazanie wniosku do WFOŚiGW.
  • Operator: bezpłatny opiekun beneficjenta od decyzji o inwestycji do rozliczenia umowy. Operatorami są gminy i WFOŚiGW.
  • Operator jest obowiązkowy na poziomie najwyższym i przy każdej dotacji z prefinansowaniem. Na poziomie podwyższonym bez zaliczki jest opcjonalny. Na podstawowym nie występuje.
  • Od 20.07.2026 Wnioskodawcy wspierani przez operatora mogą sami tworzyć robocze wersje wniosków w GWD, a potem przygotować je razem z operatorem.
  • Na prośbę beneficjenta operator wypełnia też dyspozycję wypłaty zaliczki (z konta grupowego w GWD), a beneficjent ją podpisuje.

11Zaliczka (prefinansowanie)

Jak działa zaliczka – 35%, 180 dni, umowy z wykonawcami

180 dni od 20.07.2026

  • Tylko poziom podwyższony i najwyższy, tylko przez operatora.
  • Zaliczka wynosi do 35% dotacji przypadającej na zakres z danej umowy z wykonawcą. Suma zaliczek nie przekroczy 35% dotacji z wniosku.
  • Do wniosku o dofinansowanie dołączasz maksymalnie 3 umowy z wykonawcami na usługi, dostawy lub roboty z przedsięwzięcia. Wykonawcę wybierasz więc przed złożeniem wniosku. Zakres umów wynika z DPAE.
  • Zaliczkę WFOŚiGW przelewa na konto wykonawcy na podstawie: dyspozycji wypłaty zaliczki podpisanej przez beneficjenta, faktury zaliczkowej i listy sprawdzającej operatora.
  • Zaliczki nie wypłaca się, jeśli z umowy z wykonawcą wynika, że prace zakończono przed złożeniem wniosku. Przedsięwzięcia zakończonego przed złożeniem wniosku nie można sfinansować dotacją z prefinansowaniem (zwykłą dotacją – tak, jeśli pierwsza faktura nie jest starsza niż 6 miesięcy).
  • Wzór umowy z wykonawcą jest rekomendowany. Inna umowa też wystarczy, jeśli zawiera wszystkie postanowienia oznaczone we wzorze jako obowiązkowe. Wybór wykonawcy odbywa się na Twoje ryzyko.
  • Na wykonanie prac objętych zaliczką masz 180 dni od jej wypłaty (wcześniej 120). Potem jest jeszcze 30 dni na wniosek o płatność rozliczający zaliczkę i resztę dotacji z tej umowy.
  • Po 180 dniach zaliczka nie przepada automatycznie. Można wystąpić o wydłużenie terminu, ale wtedy nalicza się odsetki według umowy.
  • Termin 180 dni obejmuje też umowy z naboru od 31.03.2025 r., ale wymaga zgłoszenia do WFOŚiGW i zmiany umowy (aneksu, z odsetkami, jeśli zaliczka miała być rozliczona przed 20.07.2026 r.).
  • Gdy dotacja trafia na konto wykonawcy, trzeba udokumentować wpłatę wkładu własnego.

Wymagania dla wykonawcy przy zaliczce

  • Wykonawca musi działać na rynku usług budowlanych, remontowych lub montażowych co najmniej rok albo mieć doświadczenie w co najmniej 15 inwestycjach dla beneficjentów programu.
  • Umowa musi zawierać obowiązkowe zapisy ze wzoru umowy NFOŚiGW (dostępnego m.in. na stronach WFOŚiGW). Najbezpieczniej użyć tego wzoru.
  • Typowe błędy umów: brak istotnych zapisów ze wzoru, termin niezgodny z programem, brak metraży przegród i stolarki, podpis osoby bez pełnomocnictwa, która nie widnieje w preambule.

12Krok po kroku: od pomysłu do pieniędzy

Instrukcja krok po kroku

  1. Poznaj zasady programu. Sprawdź okres własności, dochód i poziom.
  2. Ustal zakres prac. Zamów audyt energetyczny z DPAE (z wizją lokalną).
  3. Przygotuj dokumenty: zaświadczenie o dochodach lub PIT, księgę wieczystą, zgody współwłaścicieli i współmałżonka.
  4. Przy zaliczce lub poziomie najwyższym zgłoś się do operatora i wybierz wykonawców (umowy dołącza się do wniosku).
  5. Wypełnij i złóż wniosek o dofinansowanie przez gov.pl/GWD albo w urzędzie (WFOŚiGW lub gmina).
  6. Umowa o dofinansowanie zostaje zawarta, gdy WFOŚiGW doręczy Ci oświadczenie o akceptacji wniosku (mailem lub listem). Nie podpisujesz osobnego dokumentu, bo złożony wniosek jest Twoim oświadczeniem woli. Sprawdź, co dokładnie zatwierdzono.
  7. Wybierz rzetelnego wykonawcę (jeśli jeszcze go nie masz) i realizuj prace zgodnie z DPAE i umową.
  8. Zrealizuj i rozlicz: zlikwiduj stary piec, zamów świadectwo energetyczne, złóż wniosek o płatność.
  9. Zgłoś nowe źródło do CEEB w 14 dni i pamiętaj o 5 latach trwałości.

Jak złożyć wniosek – przez internet lub w urzędzie

Przez internet (samodzielnie):

  1. Wejdź na gov.pl – Skorzystaj z programu Czyste Powietrze i kliknij „Złóż wniosek” (przejdziesz do gwd.nfosigw.gov.pl).
  2. Zaloguj się lub zarejestruj przez login.gov.pl.
  3. Utwórz i wypełnij wniosek, sprawdź go, dołącz skany załączników.
  4. Podpisz profilem zaufanym lub podpisem kwalifikowanym i wyślij. Potwierdzenie przyjdzie mailem.

Możesz też zalogować się bezpośrednio na gwd.nfosigw.gov.pl.

W urzędzie (z pomocą urzędnika): wypełnij wniosek w GWD, zatwierdź, kliknij „przygotuj do podpisu” (bez podpisu elektronicznego), wydrukuj, dołącz załączniki, podpisz odręcznie i złóż osobiście, pocztą lub kurierem do WFOŚiGW, jego oddziału albo gminy, która ma porozumienie.

Konto w GWD można też założyć samym adresem e-mail, bez profilu zaufanego. Wtedy wniosek drukujesz i podpisujesz odręcznie.

Poziom najwyższy i każda dotacja z zaliczką idą wyłącznie przez konto grupowe operatora w GWD. Możesz sam przygotować wersję roboczą na swoim koncie i udostępnić ją operatorowi, ale podpisujesz ją dopiero po jego weryfikacji.

  • Wniosek składasz do WFOŚiGW z województwa, w którym stoi dom. Papierowy wniosek złożony w złym funduszu wraca bez rozpatrzenia.
  • Papierowy wydruk z napisem „wydruk roboczy” nie zostanie rozpatrzony. Najpierw zatwierdź wniosek w GWD do statusu „oczekuje na złożenie”.
  • O terminie decyduje data wysłania przez gov.pl/ePUAP, data wpływu do funduszu lub gminy albo data nadania w Poczcie Polskiej.
Potrzebny jest Twój własny adres e-mail, tylko w Twoim posiadaniu. Fundusz wysyła na niego wezwania i oświadczenie o zawarciu umowy (doręczone następnego dnia po wysłaniu) i nie udziela informacji o wniosku na inne adresy.

Ocena wniosku, uzupełnienia, odrzucenie, zawarcie umowy

  • WFOŚiGW rozpatruje wniosek w ciągu 60 dni kalendarzowych od wpływu. Termin jest instrukcyjny i wydłuża się o czas uzupełnień.
  • Możesz raz sam poprawić wniosek bez wezwania (pole „Korekta wniosku”), ale nie możesz zmienić budynku. Termin oceny liczy się wtedy od nowa.
  • Fundusz może raz wezwać do uzupełnień, korekty lub wyjaśnień. Masz na to 10 dni roboczych. Przed upływem terminu możesz poprosić o jego wydłużenie.
  • Wniosek jest odrzucany, gdy nie spełnia któregokolwiek kryterium albo nie uzupełnisz braków w terminie.
  • Po odrzuceniu możesz raz złożyć pismo o ponowne rozpatrzenie, w ciągu 10 dni roboczych, wskazując kryteria, z którymi się nie zgadzasz. Fundusz odpowiada w ciągu 10 dni roboczych. Możesz też złożyć zupełnie nowy wniosek.
  • Po pozytywnej ocenie fundusz w ciągu 14 dni wysyła oświadczenie o akceptacji wniosku. Umowa zostaje zawarta z chwilą jego doręczenia.
  • Wniosek można wycofać oświadczeniem wysłanym mailem z adresu z wniosku albo pisemnie.
  • Jeśli wnioskodawca umrze przed zawarciem umowy, współwłaściciel może w 60 dni podtrzymać wniosek, a gdy go nie ma – spadkobierca w 90 dni.
  • Jeśli złożyłeś wniosek przed 20.07.2026 r. i nie masz jeszcze umowy, możesz go wycofać i złożyć ponownie na nowych zasadach, pilnując 6-miesięcznego okresu kwalifikowalności kosztów.
  • Na żądanie fundusz udostępnia kopię dokumentacji, którą złożyłeś, także z wcześniejszych naborów.

Dokumenty i dane do wniosku o dofinansowanie

Dane wpisywane we wniosku: dane Twoje i współmałżonka (z numerami PESEL), dane współwłaścicieli, ustrój majątkowy małżeński, numer księgi wieczystej i działki, rok pozwolenia lub zgłoszenia budowy, powierzchnia całkowita i ewentualna powierzchnia działalności, dochód (przy poziomie podstawowym – kwota z PIT), numer techniczny DPAE oraz efekt ekologiczny z DPAE, data pierwszej faktury, jeśli koszty już poniesiono.

Załączniki (część F wniosku) – system sam pokaże, które są wymagane:

  • F.1 dokument własności, gdy dla budynku lub działki nie ma księgi wieczystej, oraz dokumenty potwierdzające wyjątek od zasady 3 lat (spadek, zasiedzenie, zakup, darowizna lub dożywocie od wstępnych, połączenie lokali);
  • F.2 zaświadczenie o przeciętnym miesięcznym dochodzie (poziom podwyższony i najwyższy) albo zaświadczenie o prawie do zasiłku (najwyższy) – wydane nie wcześniej niż 3 miesiące przed wnioskiem;
  • F.3 oświadczenia współwłaścicieli o zgodzie na przedsięwzięcie (podpisuje każdy z nich) i oświadczenie współmałżonka o zgodzie na zobowiązania – na wzorach z gov.pl lub GWD;
  • F.4 pełnomocnictwo, jeśli działa pełnomocnik – z podpisem notarialnie poświadczonym;
  • F.5 dokument podsumowujący audyt energetyczny (DPAE) – zawsze obowiązkowy, nawet jeśli nie wliczasz audytu do kosztów;
  • F.6 przy zaliczce – kopie 1–3 umów z wykonawcami;
  • F.7 prawomocne orzeczenie o separacji, jeśli zaświadczenie o dochodach nie obejmuje małżonka.

Przy wniosku elektronicznym dołączasz skany (do jednej pozycji jeden plik, kilka plików można spakować do zip). Przy papierowym zaznaczasz, że załączniki składasz w wersji papierowej. Oryginały dokumentów pełnomocnictwa przechowujesz do końca okresu trwałości.

13Terminy

Wszystkie terminy w programie

Co Termin
Najwcześniejszy koszt kwalifikowany (data pierwszej faktury) nie wcześniej niż 6 miesięcy przed złożeniem wniosku
Realizacja przedsięwzięcia (dotacja i z prefinansowaniem) 24 miesiące od złożenia wniosku, najpóźniej do 30.06.2032 r.
Realizacja przy dotacji na spłatę kredytu 18 miesięcy
Przedłużenie realizacji o maks. 6 miesięcy na jeden wniosek, także wielokrotnie (od 20.07.2026), w sytuacjach, których nie dało się przewidzieć; decyduje WFOŚiGW
Prace objęte zaliczką 180 dni od wypłaty zaliczki + 30 dni na wniosek o płatność
Zaświadczenie o dochodach (poziom podwyższony i najwyższy) wydane nie wcześniej niż 3 miesiące przed wnioskiem
Rozpatrzenie wniosku o dofinansowanie do 60 dni kalendarzowych (termin instrukcyjny, wydłuża się o uzupełnienia)
Uzupełnienie braków na wezwanie / pismo o ponowne rozpatrzenie 10 dni roboczych
Oświadczenie funduszu o akceptacji wniosku (zawarcie umowy) do 14 dni po pozytywnej decyzji
Wypłata po wniosku o płatność do 60 dni od wpływu kompletnego wniosku; termin biegnie od nowa po uzupełnieniach, a czas kontroli się do niego nie wlicza
Deklaracja CEEB po uruchomieniu nowego źródła 14 dni
Okres trwałości 5 lat od zakończenia przedsięwzięcia
Przechowywanie audytu i dokumentów do końca okresu trwałości
  • Rozpoczęcie przedsięwzięcia to data pierwszej faktury lub równoważnego dokumentu. Zakończenie to data ostatniej faktury lub dokumentu potwierdzającego wykonanie prac, czyli rzeczowe zakończenie wszystkich prac umożliwiające eksploatację urządzeń.

14Wybór wykonawcy i umowa

Jak wybrać rzetelnego wykonawcę

Zapytaj przed podpisaniem umowy:

  • Jak długo działa na rynku? Gdzie ma siedzibę i na jakim terenie pracuje?
  • Czy ma referencje i realizacje podobne do Twojej, zwłaszcza w Czystym Powietrzu?
  • Czy ma wymagane uprawnienia i certyfikaty (przy pompach ciepła certyfikat F-gazowy)?
  • Czy proponowane źródło ciepła jest na liście ZUM? Czy materiały spełniają wymagania (U okien, parametry ocieplenia)?
  • Jaka jest gwarancja, co obejmuje (robocizna, materiały), czy serwis jest płatny, jak zgłasza się reklamacje?

Uważaj na: firmy z odległą siedzibą i bardzo szybkimi terminami, brak kontaktu z poprzednimi klientami, handlowców „tu i teraz” z gratisami AGD/RTV, rzekome „partnerstwo w programie” i bezprawne logo NFOŚiGW lub WFOŚiGW, krótką gwarancję lub jej brak, osoby podające się za urzędników.

Polecane: lokalni, znani w gminie wykonawcy; autoryzowani przedstawiciele producentów z serwisem; opinie w gminie, internecie, u sąsiadów. NFOŚiGW nie promuje żadnych firm ani urządzeń. Dobrowolna lista wykonawców jest dopiero w przygotowaniu.

Umowa z wykonawcą i pełnomocnictwo – na co uważać

  • Umowa zawsze pisemna, z zakresem prac, terminami, harmonogramem płatności, materiałami, parametrami urządzeń (model i moc) i gwarancją.
  • Nie podpisuj dokumentów in blanco ani umowy z samą kwotą i zakresem „do uzupełnienia na podstawie audytu”.
  • Każda zmiana wymaga aneksu podpisanego przez obie strony.
  • Przy zaliczce wykonawca nie może być Twoim pełnomocnikiem (zakaz z Regulaminu naboru). Bez zaliczki też nie powinien nim być. Jeśli potrzebujesz pełnomocnika, wybierz kogoś bliskiego, niezwiązanego z firmą. Wykonawca nie może utrudniać cofnięcia pełnomocnictwa, np. wysoką karą.
  • Uważaj na: brak wzoru umowy do przeczytania, brak czasu do namysłu, opłaty za wizyty, karę np. 20% za rozwiązanie umowy, propozycję podpisania kilku umów na to samo przedsięwzięcie.
  • Wątpliwości skonsultuj w gminie, u operatora lub prawnika.

Płatności, kosztorys i ceny

  • Płać etapami, według postępu prac. Nigdy całej kwoty z góry.
  • Żądaj szczegółowego kosztorysu ze wszystkimi pracami, materiałami i dodatkowymi kosztami (transport, odpady). Ogólniki typu „ocieplenie, modernizacja c.o.” nie wystarczą.
  • Porównaj kilka ofert i sprawdź ceny urządzeń w internecie.
  • Podejrzane są: oferta zbyt tania (koszty rosną w trakcie) albo cena równa dokładnie dotacji przy minimalnym zakresie, a także hasła „zrobimy wszystko za darmo”, „prezent”, „gratis”.
  • Nie zgadzaj się na zawyżanie kosztów. Rażąco zawyżone ceny mogą zostać uznane za próbę wyłudzenia środków publicznych.
  • Pamiętaj: VAT i część ponad limity płacisz sam. Zapytaj, ile wyniesie Twój wkład własny i czy przygotowanie wniosku jest płatne.

Pozwolenia, zgłoszenia, harmonogram, dokumentowanie prac

  • Ustal, kto załatwia zgłoszenia robót, pozwolenia i ekspertyzy (geologiczna przy gruntowej pompie, siedliskowa przy ociepleniu).
  • Ustal, kto nadzoruje pracowników, jakie są maksymalne opóźnienia i jak będziesz informowany o postępach.
  • Dokumentuj wszystko: korespondencję, zdjęcia przed, w trakcie i po, umowy, faktury, protokoły. To Ty musisz mieć komplet dokumentów do kontroli.

15Rozliczenie dotacji

Wniosek o płatność – jak rozliczyć dotację

  • Dotację wypłaca WFOŚiGW, z którym masz umowę, w całości lub w maksymalnie 3 częściach, na podstawie wniosków o płatność (formularz online w GWD lub przez gov.pl).
  • Każdą kategorię kosztów i każdą umowę z wykonawcą rozliczasz w całości w jednym wniosku o płatność. Nie można ich dzielić na kilka wniosków.
  • Przy poziomie najwyższym i przy zaliczce wniosek o płatność składa się wyłącznie przez konto operatora, a operator dołącza protokół swojej wizytacji końcowej.
  • Wniosek podpisujesz elektronicznie (profil zaufany lub podpis kwalifikowany) albo drukujesz go po wysłaniu w GWD i podpisujesz odręcznie. „Wydruk roboczy” nie zostanie rozpatrzony.
  • Świadectwo charakterystyki energetycznej dołączasz do wniosku o płatność końcowego. „Końcowy” to wniosek po zakończeniu całego przedsięwzięcia, a nie pojedynczego zadania.
  • Jeśli dotacja ma trafić na konto wykonawcy, faktura musi zawierać numer jego rachunku.
  • Wypłata następuje do 60 dni od wpływu kompletnego wniosku. Uzupełnienia i kontrola wydłużają ten czas. Sprzedaż domu przed wypłatą całości dotacji oznacza, że nie zostanie ona wypłacona.

Dokumenty do rozliczenia (załączniki do wniosku o płatność)

System pokaże listę załączników zależną od zakresu prac (pola E.1–E.20):

  • E.1 dokument trwałej likwidacji każdego starego źródła: imienny dokument zezłomowania, karta przekazania odpadu, formularz przyjęcia odpadów metali; przy piecu kaflowym lub kominku – protokół kominiarski lub osoby z uprawnieniami budowlanymi;
  • E.2 kopie faktur lub równoważnych dokumentów – wystawionych na Ciebie albo na Ciebie i małżonka wspólnie;
  • E.3 potwierdzenia zapłaty, jeśli płaciłeś w całości lub części (jest wzór oświadczenia wykonawcy o zapłacie);
  • karty produktu i etykiety energetyczne pomp ciepła, kotłów, wentylacji, pomp ciepła do c.w.u. – niepotrzebne, jeśli urządzenie jest na liście ZUM;
  • E.6 dla kotłów na biomasę: certyfikat ekoprojektu z emisją pyłu ≤ 20 mg/m³; E.9 dla kolektorów: Solar Keymark (nie starszy niż 5 lat) – oba zbędne przy wpisie do ZUM;
  • E.12 dla okien, drzwi i bram: dokument potwierdzający spełnienie WT2021, np. oferta z wartością współczynnika U (zbędny przy ZUM, chyba że wymiary są inne niż na liście);
  • E.13–E.18 protokoły odbioru (jest wzór): montażu źródła ciepła (z potwierdzeniem uruchomienia; przy kotłach – brak rusztu awaryjnego), instalacji c.o./c.w.u., przyłącza ciepłowniczego, wentylacji oraz ocieplenia, okien, drzwi i bram w podziale na rodzaje przegród, z potwierdzeniem, że stolarka jest w pomieszczeniach ogrzewanych. Przy pracach własnymi siłami protokołu wykonawcy się nie dołącza (źródło ciepła możesz zamontować sam tylko z odpowiednimi uprawnieniami);
  • E.19 protokół wizytacji końcowej operatora (wnioski z konta operatora);
  • E.20 świadectwo charakterystyki energetycznej.

Oryginały przechowujesz przez 5 lat trwałości. Niedostarczenie dokumentów do kontroli może skończyć się wypowiedzeniem umowy.

16Najczęstsze błędy

Błędy we wniosku o dofinansowanie

  • formularze z innej wersji programu, brak podpisów i dat na załącznikach;
  • w oświadczeniu współwłaściciela brak adresu inwestycji; w oświadczeniu współmałżonka brak jego PESEL albo oświadczenie wypełnione przez wnioskodawcę;
  • inny adres na pełnomocnictwie niż we wniosku, pełnomocnictwo niepotwierdzone notarialnie;
  • brak własnego lub błędny e-mail;
  • zły numer działki (spoza księgi, sprzed podziału), księga lokalowa przy wniosku na cały budynek, księga poprzedniego właściciela;
  • budynek nieoddany do użytku albo niemieszkalny bez zmiany sposobu użytkowania;
  • niewykazana lub źle policzona powierzchnia działalności gospodarczej;
  • błędy w dochodach: dochody zagraniczne, adres w zaświadczeniu, zły rok podatkowy, nieprawdziwy skład gospodarstwa;
  • niezgodność danych z DPAE (nazwisko, adres, numer techniczny).

Błędy w trakcie realizacji

  • źródło niespełniające wymagań albo pozostawione inne nieefektywne źródła (kominki, piece kaflowe, trzony kuchenne wbrew uchwale antysmogowej);
  • wymiana źródła, choć dom miał już efektywne źródło;
  • inne urządzenie na fakturze, a inne w protokole; brak modelu i mocy;
  • zaniżona powierzchnia działalności gospodarczej;
  • zły pomiar ocieplonych powierzchni, ocieplenie nad pomieszczeniami nieogrzewanymi;
  • okna, drzwi i bramy w pomieszczeniach nieogrzewanych lub w nowych otworach; okna balkonowe rozliczone jako drzwi;
  • parametry materiałów inne niż w DPAE; zakres prac niezgodny z DPAE lub niepełny;
  • instalacja w innej nieruchomości niż w umowie; sprzedaż nieruchomości przed rozliczeniem;
  • koszty zawyżone ponad tabelę kosztów kwalifikowanych.

Błędy we wniosku o płatność

  • błędne dane nabywcy na fakturze lub dodana osoba nieuprawniona (dopuszczalny jest tylko współmałżonek);
  • faktura na jedną kategorię rozbita we wniosku na inne, np. kocioł z montażem rozbity na kocioł i instalację dla wyższej kwoty;
  • faktura końcowa bez odniesienia do faktur zaliczkowych;
  • zła korekta: zwykła faktura o tym samym numerze zamiast faktury korygującej lub noty korygującej; zamiana netto na brutto;
  • brak potwierdzeń zapłaty;
  • brak oferty imiennej z Uc okien i deklaracji właściwości użytkowych;
  • niezgodności brutto, netto i VAT z umową z wykonawcą;
  • koszty c.o./c.w.u. (grzejniki, podłogówka) rozliczane w kategorii źródła ciepła;
  • dokument złomowania bez adresu lub podpisów; zły numer ZUM;
  • brak dokumentu wpłaty wkładu własnego, brak aneksów;
  • audyt niezgodny z rozporządzeniem lub niespójny z wnioskiem o płatność;
  • zaznaczenie wniosku jako końcowego po zakończeniu zadania, a nie całej umowy.

17Trwałość, kontrola, sankcje

5 lat trwałości – czego nie wolno

Przez 5 lat od zakończenia przedsięwzięcia nie wolno:

  • zmienić przeznaczenia budynku z mieszkalnego. Nie można go nawet wynająć, także na cele mieszkalne;
  • zdemontować dotowanych urządzeń, instalacji i materiałów. Wyjątek: wymiana wadliwych na nie gorsze;
  • zainstalować dodatkowych źródeł ciepła niespełniających wymagań programu.

Sprzedaż przed wypłatą całości dotacji oznacza, że dotacja nie zostanie wypłacona. Przed planowaną sprzedażą w okresie trwałości skontaktuj się z WFOŚiGW.

Kontrola – kiedy, co sprawdzają, co przechowywać

  • Kontrolę prowadzą NFOŚiGW lub WFOŚiGW, samodzielnie lub przez firmy zewnętrzne, także jako kontrolę krzyżową przedsięwzięć beneficjenta i jego małżonka w całym kraju. Może się odbyć po złożeniu wniosku, przed wypłatą, w trakcie realizacji i przez 5 lat trwałości.
  • Jest zapowiadana. Jeśli dwa razy nie dojdzie do skutku z Twojej winy, fundusz może wypowiedzieć umowę.
  • Kontrola na miejscu albo „zza biurka” w WFOŚiGW, z prośbą o kopie lub skany.
  • Kontrolujący może: chodzić po posesji, mierzyć przegrody i stolarkę, oglądać dokumenty i urządzenia, żądać wyjaśnień i robić zdjęcia.
  • Protokół w dwóch egzemplarzach podpisują obie strony. Uwagi wpisz przed podpisem.
  • Odmowa kontroli, pokazania pomieszczeń lub dokumentów albo niepodpisanie protokołu może skończyć się rozwiązaniem umowy.
  • Zatwierdzenie wniosku o płatność i wypłata nie są ostatecznym potwierdzeniem kwalifikowalności kosztów. Fundusz może je zakwestionować później.

Przechowuj oryginały (zostają u Ciebie): faktury, potwierdzenia zapłat, audyt, DPAE, dokumentację projektową, atesty, certyfikaty, karty produktów, gwarancje, protokoły montażu i odbioru, protokół kominiarski, dokumenty dochodowe, pełnomocnictwa, ewentualnie umowę kredytu.

Sankcje za naruszenie zasad

  • Cywilnoprawne: wypowiedzenie umowy lub obniżenie dotacji i zwrot środków z odsetkami, a także możliwe odszkodowanie.
  • Karne: m.in. za złożenie podrobionego, nierzetelnego lub poświadczającego nieprawdę dokumentu, oszustwo, posługiwanie się podrobioną fakturą (art. 297, 286, 270a Kodeksu karnego).
  • Czytaj wszystko, co podpisujesz, także załączniki. Fundusze i gminy nie odpowiadają za umowy między Tobą a wykonawcą.

18Gdy wykonawca oszukał

Twoje prawa: odstąpienie od umowy, rękojmia

  • Umowa podpisana poza lokalem firmy: masz 14 dni na odstąpienie bez kosztów.
  • Umowa zawarta w Twoim domu podczas nieumówionej wizyty: 30 dni.
  • Jeśli nie poinformowano Cię o prawie odstąpienia: 12 miesięcy.
  • Nie zgadzaj się na rozpoczęcie prac przed upływem terminu na odstąpienie, bo może to utrudnić rezygnację.
  • Na stronie programu jest przykładowo wypełniony wzór oświadczenia o odstąpieniu (DOCX).
  • Masz prawo do usługi zgodnej z umową, naprawy szkody, obniżenia ceny lub zwrotu pieniędzy oraz do rękojmi i gwarancji.

Wykonawca nie zrobił prac lub zrobił fuszerkę – co zrobić

Sygnały ostrzegawcze: ocieplenie bez tynku, brak parapetów, niepodłączone źródło ciepła, dostawa bez montażu, zawyżone ceny, fikcyjne usługi (np. „płukanie instalacji”, mniej grzejników niż w protokole), zaliczka i cisza, podrobione faktury lub podpisy, brak karty produktu, gwarancji i protokołów, znikający wykonawca lub pełnomocnik.

  1. Zbierz dowody: umowę, faktury, przelewy, SMS-y i maile, zdjęcia przed i po, protokoły.
  2. Złóż reklamację listem za potwierdzeniem odbioru: opisz problem, swoje żądanie i termin odpowiedzi (np. 14 dni). Zachowaj kopię.
  3. Zgłoś: na policję lub do prokuratury (fałszerstwo, wyłudzenie), do UOKiK (nieuczciwe praktyki, presja), mailem na nieprawidlowosci@nfosigw.gov.pl oraz do swojego WFOŚiGW, który może wstrzymać wypłatę wykonawcy.
  4. Bezpłatna pomoc: punkty nieodpłatnej pomocy prawnej, rzecznik konsumentów w starostwie lub urzędzie miasta, Inspekcja Handlowa, mediatorzy, organizacje konsumenckie. Infolinia UOKiK: 801 440 220 lub 222 66 76 76 (dni robocze 10–18), poradydlakonsumentow.pl.
  5. Sąd: wezwanie do zapłaty, pozew (możliwe zwolnienie z kosztów), mediacja lub arbitraż.

Ustawa o pomocy poszkodowanym (nierozliczone zaliczki)

Stan na 17.11.2026 r.: ustawę z 8.10.2026 r. o pomocy beneficjentom poszkodowanym w programie uchwalił Sejm, a Senat przyjął ją 6.11.2026 r. bez poprawek. Od 9.11.2026 r. czeka na podpis Prezydenta. Wejdzie w życie 14 dni po ogłoszeniu w Dzienniku Ustaw.

  • WFOŚiGW na wniosek beneficjenta może zawiesić dochodzenie nierozliczonej zaliczki, jeśli wszczęto postępowanie karne w sprawie przestępstwa wykonawcy na szkodę beneficjenta;
  • po prawomocnym wyroku stwierdzającym winę wykonawcy beneficjent jest zwalniany ze zwrotu w zakresie, w jakim zawinił wykonawca, a fundusz dochodzi należności od wykonawcy.

Dotyczy głównie umów z okresu przed reformą (prefinansowanie od 2022 r.). Sprawdź na czystepowietrze.gov.pl, czy ustawa już obowiązuje.

19Ulga termomodernizacyjna i łączenie programów

Ulga termomodernizacyjna – jak połączyć z dotacją

  • Przysługuje podatnikowi, który jest właścicielem lub współwłaścicielem domu jednorodzinnego.
  • Odliczenie od podstawy opodatkowania (przy ryczałcie od przychodu) do 53 000 zł na podatnika łącznie, niezależnie od liczby domów. Każdy współwłaściciel, np. małżonek, ma własny limit.
  • Ulga przysługuje podatnikom rozliczającym się według skali, podatku liniowego lub ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych.
  • Odliczasz tylko wydatki niesfinansowane dotacją ani niezwrócone w inny sposób ze środków publicznych.
  • Katalog wydatków w uldze jest inny niż katalog kosztów kwalifikowanych programu – określa go rozporządzenie Ministra Inwestycji i Rozwoju z 21.12.2018 r.
  • Potrzebne są faktury VAT od podatników niekorzystających ze zwolnienia z VAT. W programie wystarczą też rachunki imienne, ale do ulgi już nie.
  • Inwestycja musi się zakończyć w ciągu 3 lat od końca roku pierwszego wydatku. Nieodliczoną nadwyżkę rozlicza się przez 6 kolejnych lat.
  • Jeśli najpierw odliczysz wydatek w uldze, a potem dostaniesz na niego dotację, kwotę trzeba doliczyć do dochodu. Ustal kolejność z księgowym.
  • Ulgę rozliczasz sam w PIT, nie robi tego NFOŚiGW. Szczegóły: Załącznik nr 1 do programu i objaśnienia podatkowe Ministerstwa Finansów na gov.pl.

Czy można łączyć z Mój Prąd, Stop Smog i innymi dotacjami

  • Mój Prąd i Stop Smog: można, ale tylko na inny zakres przedsięwzięcia niż sfinansowany z tamtego programu.
  • Inne środki publiczne (np. dotacja gminna, wsparcie z art. 15a ustawy o efektywności energetycznej): dopuszczalne także na to samo przedsięwzięcie, ale łączne dofinansowanie nie może przekroczyć 100% kosztów kwalifikowanych plus VAT.
  • Jeśli źródło ciepła z programu gminnego jest własnością gminy i zostało Ci użyczone, nie musisz być jego właścicielem, o ile nabędziesz je w przyszłości.
  • W programie nie występuje pomoc publiczna.

20Inne obowiązki właściciela domu

Deklaracja CEEB – zgłoszenie źródła ciepła

  • Obowiązek ma każdy właściciel lub zarządca budynku ze źródłem ciepła lub spalania paliw do 1 MW.
  • Nowe źródło zgłaszasz w 14 dni od uruchomienia, za każdym razem przy zmianie źródła.
  • Bezpłatnie przez internet: zone.gunb.gov.pl (zakładka „Dla obywatela”) albo papierowo w gminie.
  • Potrzebne dane: adres i rodzaj budynku, rodzaj i liczba źródeł ciepła, przy kotłach na paliwo stałe klasa, liczba i paliwo, dane kontaktowe.
  • Źródło w CEEB musi zgadzać się z wnioskiem i DPAE.

Uchwała antysmogowa i przeglądy kominiarskie

  • Uchwała antysmogowa to lokalny akt ograniczający lub zakazujący używania pieców, kominków i kotłów (do 1 MW) oraz wybranych paliw. Każde województwo ma własne terminy wymiany. Za naruszenie grozi mandat lub grzywna, a utrudnianie kontroli jest przestępstwem (art. 225 Kodeksu karnego).
  • Przegląd przewodów kominowych jest obowiązkowy co najmniej raz w roku (art. 62 Prawa budowlanego), wykonuje go kominiarz z uprawnieniami i jest płatny. Brak przeglądu grozi mandatem i może utrudnić odszkodowanie po pożarze.

21Zmiany od 20.07.2026 i zapowiedzi

Co zmieniło się od 20 lipca 2026 r.

  • Własność: zasiedzenie bez okresu; 1 rok przy zakupie co najmniej 50% oraz darowiźnie lub dożywociu od wstępnych; doprecyzowanie przy podziale i połączeniu lokali.
  • Stawki jednostkowe +10% na ocieplenie, okna, drzwi i bramy. Łączne limity termomodernizacji i kwoty na źródła ciepła bez zmian.
  • Zaliczka: 180 zamiast 120 dni na prace (dla starszych umów przez aneks).
  • Przedłużenia terminu realizacji o 6 miesięcy można składać wielokrotnie.
  • Dokumenty: odłączenie starego źródła i dostosowanie komina potwierdza mistrz kominiarski lub osoba z uprawnieniami budowlanymi.
  • GWD: robocze wersje wniosków dla korzystających z operatora.
  • ZUM: komunikat NFOŚiGW przypomniał i doprecyzował zasadę faktury końcowej i zaliczkowej (obowiązuje od naboru z 31.03.2025 r.).
  • Od 2027 r. tylko pompy ciepła spośród ogrzewania elektrycznego.
  • Bez zmian: audyt, świadectwo, operatorzy, limity, zasada „jeden beneficjent – jeden budynek”, brak dotacji do gazu, poziomy i progi dochodowe.
Nowe zasady obowiązują dla wniosków złożonych od 20.07.2026 r. Wypowiedzenie starej umowy tylko po to, by skorzystać z nowych zasad, zwykle się nie opłaca: grozi zwrotem zaliczki z odsetkami, przekroczeniem 6-miesięcznego okresu kwalifikowalności kosztów (np. audytu) i ponownym czekaniem, a maksymalne kwoty całego przedsięwzięcia się nie zmieniły.

Zapowiadane zmiany (jeszcze nie obowiązują)

  • Bon na audyt – planowany na koniec 2026 r. lub początek 2027 r.
  • Dobrowolna lista wykonawców – w przygotowaniu i konsultacjach.
  • W konsultacjach z początku 2026 r. proponowano m.in. wymóg co najmniej 50% własności dla każdego wnioskodawcy (IV kwartał 2026 r.) i dodatkowy rodzaj przedsięwzięcia. To propozycje, nie obowiązujące zasady. Sprawdzaj komunikaty NFOŚiGW.

22Pompa ciepła w praktyce (wiedza praktyczna)

Moc pompy ciepła – dlaczego z audytu, a nie „na oko”

Ta część to wiedza praktyczna audytora, nie zasady programu.

  • Za duża pompa jest droższa i częściej się włącza i wyłącza. Za mała w mrozy dogrzewa dom grzałką i podnosi rachunki.
  • Orientacyjnie dla domu 140–150 m² i 4 osób: ocieplony z nowymi oknami około 8–10 kW (podłogówka) lub 9–12 kW (grzejniki); częściowo ocieplony około 10–14 kW (podłogówka) lub 12–15 kW (grzejniki). Dokładną moc daje dopiero audyt.
  • W nieocieplonym domu pompa musi być większa, a rachunki za prąd mogą być wyższe niż za węgiel. Dlatego audyt wskazuje kolejność prac.
  • Orientacyjną moc sprawdzisz w kalkulatorze na audytorenergetyczny.org.

Czynnik chłodniczy R290 czy R32

Wiedza praktyczna, spoza dokumentów programu. Sprawdź przed decyzją.

  • Unijne rozporządzenie F-gazowe od 1.01.2027 r. zakazuje wprowadzania do obrotu nowych pomp ciepła typu monoblok do 12 kW z czynnikiem o GWP ≥ 150 (np. R32). Dla pomp typu split terminy są późniejsze.
  • Zamontowane pompy na R32 można dalej używać i serwisować. Pompa na R32 z listy ZUM nadal kwalifikuje się do dotacji.
  • R290 (propan) dobrze sprawdza się przy wyższych temperaturach zasilania. Montaż wymaga znajomości stref bezpieczeństwa.
  • Montaż pompy wymaga certyfikatu F-gazowego firmy. Przeglądy rób zgodnie z gwarancją (zwykle raz w roku). Przy większej ilości czynnika obowiązują kontrole szczelności.

Kiedy najlepiej zacząć

Wiedza praktyczna.

Audyt i wniosek najlepiej załatwić jesienią i zimą, a montaż pompy zaplanować wiosną, gdy instalatorzy mają wolne terminy i dom nie musi być ogrzewany. Pamiętaj o 6-miesięcznym okresie wstecz dla kosztów i 24 miesiącach na realizację.

23Pytania i odpowiedzi

Czy dostanę dotację na kocioł gazowy?

Nie. Kotły gazowe i olejowe nie są kosztem kwalifikowanym w żadnym wariancie.

Mam już kocioł gazowy. Czy mogę dostać dotację na ocieplenie?

Tak, tylko na termomodernizację: ocieplenie, okna, drzwi, bramy, wentylację z odzyskiem ciepła i dokumentację. Musisz osiągnąć wskaźniki z audytu.

Czy mogę zostawić stary piec jako zapasowy?

Nie. Wymieniane źródło musi zostać trwale wyłączone z użytku i udokumentowane (zezłomowanie, karta przekazania odpadu). Kominek lub piec kaflowy może zostać jako ozdoba po trwałym odłączeniu od komina.

Czy mogę sam wybrać wykonawcę?

Tak, ale wykonawca i urządzenia muszą spełniać wymagania programu. Przy zaliczce wykonawca musi działać co najmniej rok albo mieć 15 realizacji w programie.

Czy mogę zacząć prace przed złożeniem wniosku?

Tak, ale pierwszy koszt (faktura) może być najwcześniej 6 miesięcy przed złożeniem wniosku, a prace muszą być zgodne z audytem. Bezpieczniej zacząć po złożeniu wniosku. Przy zaliczce nie zaczynaj przed wnioskiem, bo zaliczki nie wypłaca się za prace już zakończone.

Zrobiłem remont w zeszłym roku bez audytu. Czy dostanę dotację?

Tylko za koszty nie starsze niż 6 miesięcy przed wnioskiem i tylko jeśli audyt potwierdzi zasadność tych prac i wymieni je w audycie i DPAE.

Czy mogę wynająć dom po dotacji?

Nie przez 5 lat trwałości. Wynajem, nawet na cele mieszkalne, to zmiana przeznaczenia. Do tego najem w trakcie liczy się jako działalność gospodarcza.

Czy mogę sprzedać dom?

Jeśli sprzedasz przed wypłatą całości dotacji, nie zostanie ona wypłacona. W okresie trwałości skonsultuj sprzedaż z WFOŚiGW.

Kupiłem dom rok temu. Czy mogę złożyć wniosek?

Tak, jeśli kupiłeś co najmniej 50% udziału i minął co najmniej rok, przy wniosku złożonym od 20.07.2026 r.

Dostałem dom od rodziców (darowizna). Ile muszę czekać?

Rok, jeśli masz co najmniej 50% udziału. Przy darowiźnie od innych osób obowiązują 3 lata.

Odziedziczyłem dom kilka miesięcy temu. Czy mogę skorzystać?

Tak. Przy spadku nie ma minimalnego okresu własności.

Ile czasu trwa rozpatrzenie wniosku?

Wniosek o dofinansowanie do 60 dni kalendarzowych (termin instrukcyjny), wypłata do 60 dni od kompletnego wniosku o płatność. Uzupełnienia wydłużają oba terminy.

Czy audyt dołączam do wniosku?

Nie. Dołączasz dokument podsumowujący audyt (DPAE). Cały audyt przechowujesz przez okres realizacji i 5 lat trwałości.

Czy dostanę dotację na fotowoltaikę?

Nie w obecnym programie Czyste Powietrze. Na fotowoltaikę są inne programy.

Czy dostanę dotację na klimatyzator?

Tak, jako pompę ciepła powietrze/powietrze z listy ZUM, z klasą co najmniej A++, gdy wymieniasz kopciucha. Może składać się z kilku urządzeń.

Czy dostanę dotację na grzejniki elektryczne lub maty grzewcze?

Tylko jeśli wniosek obejmujący ten koszt zostanie złożony, a zakup i montaż nastąpią do 31.12.2026 r. Od 2027 r. z ogrzewania elektrycznego program finansuje wyłącznie pompy ciepła.

Czy VAT też jest dofinansowany?

Nie. Dotacja liczy się od kwot netto. VAT płacisz sam, nawet przy 100%.

Czy mogę dostać dotację na nowo budowany dom?

Nie. Tylko istniejące domy ze zgłoszeniem lub pozwoleniem do 31.12.2020 r., oddane do użytkowania.

Czy mogę dostać dotację na domek letniskowy?

Nie. Budynki sezonowe i gospodarcze są wyłączone.

Mam w domu firmę. Czy to przeszkadza?

Dotacja jest pomniejszana proporcjonalnie do powierzchni działalności, a powyżej 30% powierzchni budynek się nie kwalifikuje.

Kto pomoże mi złożyć wniosek za darmo?

Punkt konsultacyjno-informacyjny w gminie oraz operator (obowiązkowy przy poziomie najwyższym i zaliczce). Infolinia programu: 22 340 40 80.

Czy mogę dostać zaliczkę na poziomie podstawowym?

Nie. Prefinansowanie jest tylko na poziomie podwyższonym i najwyższym, przez operatora.

Czy dotacja przysługuje na dwa domy?

Nie. Jeden beneficjent – jeden budynek.

Czy mogę dostać dotację na okna w piwnicy?

Nie, jeśli piwnica jest nieogrzewana. Stolarka jest kwalifikowana tylko w pomieszczeniach ogrzewanych i w istniejących otworach.

Czy ocieplenie musi mieć tynk?

Musi mieć warstwę wykończeniową chroniącą izolację. Tynk to jedna z opcji. Ocieplenie bez warstwy wykończeniowej (w ETICS – tynku) nie zostanie rozliczone.

Czy przyłącze 3-fazowe pod pompę jest kosztem kwalifikowanym?

Prace w instalacji elektrycznej budynku niezbędne do montażu źródła mogą się kwalifikować. Prace po stronie operatora sieci i na jego koszt nie.

Czy wywóz gruzu i odpadów jest dofinansowany?

Tak. Koszt transportu, demontażu i zagospodarowania odpadów zawiera się w usługach montażu.

Czy mieszkając w bloku mogę skorzystać?

Nie z tego programu. Czyste Powietrze dotyczy domów jednorodzinnych i lokali w nich wydzielonych.

Gdzie dzwonić z pytaniami o program?

Infolinia 22 340 40 80 (pon.–pt. 8–16), czat na czystepowietrze.gov.pl, czystepowietrze@nfosigw.gov.pl. O stan konkretnego wniosku pytaj w swoim WFOŚiGW.

24Kontakty, linki i słowniczek

Oficjalne kontakty i strony

Słowniczek pojęć

  • Audyt energetyczny – opracowanie określające stan energetyczny budynku i optymalny zakres prac.
  • DPAE – dokument podsumowujący audyt energetyczny, obowiązkowy załącznik do wniosku, składany przez audytora w GWD.
  • EU – wskaźnik rocznego zapotrzebowania na energię użytkową do ogrzewania [kWh/(m²·rok)]. EK – energia końcowa. EP – nieodnawialna energia pierwotna.
  • WT2021 – wymagania techniczne dla budynków obowiązujące od 2021 r. (m.in. maksymalne U przegród i okien).
  • WoD / WOD – wniosek o dofinansowanie. WoP / WOP – wniosek o płatność.
  • GWD – Generator Wniosków o Dofinansowanie (gwd.nfosigw.gov.pl).
  • Lista ZUM – lista zielonych urządzeń i materiałów.
  • CEEB – Centralna Ewidencja Emisyjności Budynków.
  • Operator – gmina lub WFOŚiGW opiekujący się beneficjentem poziomu podwyższonego i najwyższego.
  • PKI – punkt konsultacyjno-informacyjny w gminie.
  • Prefinansowanie – zaliczka do 35% dotacji wypłacana wykonawcy.
  • Koszt kwalifikowany – wydatek, który program uznaje i do którego dopłaca (netto, w limitach Załącznika nr 2).
  • Trwałość – 5 lat od zakończenia przedsięwzięcia, gdy obowiązują ograniczenia i możliwa jest kontrola.
  • Kopciuch – nieefektywne źródło ciepła na paliwo stałe poniżej 5 klasy lub pozaklasowe.
  • Wstępni – rodzice, dziadkowie, pradziadkowie.

Pomoc dyplomowanego audytora energetycznego

Jestem dyplomowanym audytorem energetycznym i wykonuję audyty do programu Czyste Powietrze w województwach zachodniopomorskim i lubuskim. Mogę zrobić dla Ciebie:

  • audyt energetyczny z wizją lokalną i DPAE złożony w GWD,
  • dobór mocy pompy ciepła na podstawie audytu i wskazanie modeli z listy ZUM,
  • kontakt ze sprawdzonym, autoryzowanym instalatorem w Twoim powiecie (wybór wykonawcy zawsze należy do Ciebie),
  • świadectwo charakterystyki energetycznej po zakończeniu prac.

Kontakt: tel. i SMS 669 252 308 · e-mail masterinwest@gmail.com · audytorenergetyczny.org
Pierwsza konsultacja na miejscu jest bezpłatna.

© 2026 Audytor Energetyczny – inż. Albert Bednarek, dyplomowany audytor energetyczny. Wszelkie prawa zastrzeżone. Kopiowanie i rozpowszechnianie treści bez zgody autora jest zabronione.

Opracowanie informacyjne na podstawie dokumentów programu Czyste Powietrze obowiązujących od 20.07.2026 r. (Program priorytetowy z załącznikami, Regulamin naboru, instrukcje NFOŚiGW, podręcznik i pytania i odpowiedzi z czystepowietrze.gov.pl), porównane z oryginałami 17.11.2026 r. Nie zastępuje regulaminu naboru ani porady prawnej. Kalkulator podaje szacunek – ostateczną kwotę określa umowa z WFOŚiGW.

Czyste Powietrze od A do Z – poradnik i kalkulator dotacji

Strona www stworzona w kreatorze WebWave.

inż. Albert Bednarek

Dyplomowany Audytor !

Logo Audytor Energetyczny inż. Albert Bednarek – stopka strony
Logo Master-Inwest Albert Bednarek